Theo dự báo thời tiết ngày 17/9, Bắc Bộ tiếp tục có mưa vừa, mưa to, cục bộ có nơi mưa rất to và dông. Riêng Hà Nội có nơi mưa cục bộ trên 70 mm. Cơ quan khí tượng cũng cảnh báo nguy cơ ngập úng tại vùng trũng thấp, lũ quét và sạt lở đất ở một số khu vực.
Bác sĩ Chu Thị Dung, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM (cơ sở 3) cho hay, trong điều kiện mưa kéo dài, nhiệt độ và độ ẩm thay đổi, cơ thể phải liên tục thích nghi với môi trường. Một số người có cơ địa nhạy cảm có thể nhận thấy rõ hơn các triệu chứng ở đường hô hấp như: nghẹt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, đau đầu hoặc mệt mỏi.
Lưu ý để tránh cảm lạnh
Theo bác sĩ Dung, thời tiết thay đổi thất thường, đặc biệt tình trạng nóng- lạnh đột ngột, độ ẩm cao trong những ngày mưa, có thể khiến một số người xuất hiện cảm giác khó chịu.
Sau khi vận động hoặc ra nhiều mồ hôi, nếu tiếp tục tiếp xúc với gió lạnh, nước mưa hoặc mặc quần áo ẩm trong thời gian dài, các triệu chứng khó chịu có thể xuất hiện rõ hơn.
Tuy nhiên, cần phân biệt điều này với cảm lạnh hay cúm. Cảm lạnh và cúm là những bệnh do virus gây ra, không phải đơn thuần do đi mưa hay thay đổi thời tiết. Sự thay đổi nhiệt độ và độ ẩm có thể làm khởi phát viêm mũi không dị ứng hoặc khiến triệu chứng đường hô hấp rõ hơn ở những người nhạy cảm, bác sĩ Dung nói.
Mưa lớn kéo dài (Ảnh minh họa)
Các biểu hiện thường gặp gồm nghẹt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, đau đầu, nặng đầu, đau mỏi cổ gáy, đau nhức cơ thể, ho, đau họng và mệt mỏi.
Theo Y học cổ truyền, biểu hiện có thể khác nhau tùy thể bệnh. Chẳng hạn, người thuộc thể phong hàn thường sợ lạnh, sợ gió, chảy nước mũi trong, đau đầu, đau mỏi cổ gáy; trong khi thể phong nhiệt có thể nổi bật tình trạng đau họng, sốt, khát nước, nước mũi đặc hoặc vàng.
Bác sĩ Dung lưu ý, người dân không nên chỉ dựa vào việc “vừa đi mưa về” hoặc thấy nghẹt mũi để tự kết luận mình bị “phong hàn”, sau đó tự ý dùng thuốc hay các loại trà giải cảm.
Nghẹt mũi, đau đầu nhẹ có thể thử xoa bóp
Bác sĩ Dung cho rằng, với những trường hợp triệu chứng nhẹ, mới xuất hiện, xoa bóp bấm huyệt có thể được sử dụng như một biện pháp chăm sóc hỗ trợ.
Một số huyệt tương đối dễ xác định tại nhà gồm: Ấn đường, Nghinh hương, Hợp cốc, Thái dương và Phong trì.
- Huyệt Ấn đường nằm giữa hai đầu trong của lông mày. Có thể dùng ngón trỏ hoặc ngón giữa day nhẹ theo vòng tròn khi cảm thấy nặng vùng trán, căng giữa hai chân mày hoặc nghẹt mũi.
- Huyệt Nghinh hương nằm ở hai bên cánh mũi, trong rãnh mũi má. Dùng hai ngón trỏ day nhẹ đồng thời hai bên có thể giúp giảm cảm giác khó chịu, tắc nghẽn vùng mũi trong một số trường hợp nhẹ.
- Huyệt Hợp cốc nằm ở mu bàn tay, giữa xương bàn ngón cái và ngón trỏ. Huyệt này thường được phối hợp khi đau đầu, căng vùng mặt, nghẹt mũi hoặc đau họng nhẹ.
- Huyệt Thái dương có thể được lựa chọn khi đau đầu vùng thái dương, căng mắt, nặng đầu.
- Huyệt Phong trì, nằm ở vùng lõm phía dưới xương chẩm hai bên sau gáy, thường được cân nhắc khi đau đầu đi kèm căng cứng cổ gáy.
Khi tự day huyệt, nên rửa sạch tay, cắt gọn móng và sử dụng phần mềm của đầu ngón tay. Lực tăng từ nhẹ đến vừa, tạo cảm giác hơi căng tức, ấm hoặc dễ chịu. Mỗi huyệt có thể day khoảng 30 giây đến 1 phút, lặp lại 2-3 lần nếu cần.
Đi mưa về nên làm gì để cơ thể không bị “sốc” nhiệt?
Theo bác sĩ Dung, trong những ngày mưa dông, điều quan trọng là hạn chế để cơ thể thay đổi nhiệt độ quá đột ngột.
Sau khi đi mưa về, người dân nên thay quần áo ẩm, lau khô tóc và cơ thể. Người vừa vận động hoặc đang ra nhiều mồ hôi không nên lập tức tắm, ngồi ngay trước luồng quạt mạnh hoặc ở trong phòng điều hòa có nhiệt độ quá thấp.
“Nhà ở cần thông thoáng nhưng tránh gió lùa trực tiếp. Độ ẩm cao trong mùa mưa cũng tạo điều kiện cho nấm mốc và mạt bụi phát triển, từ đó có thể làm triệu chứng viêm mũi dị ứng hoặc hen phế quản nặng hơn”, bác sĩ Dung khuyến cáo.
Quần áo, chăn gối và phòng ngủ cần được giữ khô, vệ sinh định kỳ, xử lý các vị trí ẩm mốc.
Về ăn uống, nên duy trì chế độ ăn đủ chất, ưu tiên thực phẩm được nấu chín và uống đủ nước. Người dễ đầy bụng, đi ngoài phân lỏng hoặc khó chịu sau khi sử dụng đồ sống lạnh có thể hạn chế những thực phẩm này trong những ngày thời tiết mưa ẩm.
Khi nào không nên tiếp tục tự xử trí?
Bác sĩ Dung lưu ý, xoa bóp bấm huyệt chỉ có vai trò hỗ trợ giảm khó chịu ở một số trường hợp nhẹ, không có tác dụng tiêu diệt virus, vi khuẩn và không thay thế thuốc khi có chỉ định điều trị.
Người bệnh cần đi khám nếu xuất hiện khó thở, thở nhanh, đau ngực, sốt kéo dài, mất nước hoặc triệu chứng không cải thiện sau khoảng 10 ngày. Nếu đang đỡ rồi lại sốt hoặc ho trở lại, cũng cần được đánh giá.
“Đặc biệt, đau đầu dữ dội bất thường, cứng gáy, nôn nhiều, rối loạn ý thức, yếu tay chân, méo miệng, nói khó, sưng đau vùng mặt hoặc thay đổi thị lực là những dấu hiệu không nên tiếp tục tự xử trí tại nhà mà cần đi viện sớm”, bác sĩ Dung nói.
Nếu nghẹt mũi, hắt hơi hoặc đau đầu thường xuyên tái phát mỗi khi thời tiết thay đổi, người bệnh nên đi khám để tìm nguyên nhân như viêm mũi dị ứng, viêm mũi không dị ứng, viêm mũi xoang, hen phế quản hoặc các dạng đau đầu nguyên phát.
