Quy định mới về an toàn trẻ em khi đi ô tô
Bắt đầu từ ngày 1/7, quy định mới bắt buộc về việc trang bị và sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ nhỏ khi di chuyển bằng ô tô sẽ chính thức có hiệu lực thi hành. Việc áp dụng loại ghế chuyên dụng này được chứng minh là giải pháp hữu hiệu giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ chấn thương hoặc tử vong cho trẻ nhỏ khi phương tiện xảy ra va chạm hoặc phanh gấp.
Dựa trên khoản 3 Điều 10 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (được điều chỉnh và bổ sung qua Luật số 118/2025/QH15), tài xế khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35m bắt buộc phải trang bị, hướng dẫn trẻ sử dụng công cụ bảo vệ phù hợp. Thêm vào đó, nhóm tuổi này tuyệt đối không được ngồi ở hàng ghế phía trước cùng với vị trí của người lái.
Theo Mục 1 thuộc Quy chuẩn QCVN 123:2024/BGTVT, thiết bị an toàn cho trẻ em được định nghĩa là công cụ giúp cố định tư thế nằm hoặc ngồi của trẻ trên ô tô, hạn chế sự dịch chuyển của cơ thể để bảo vệ trẻ trước các tình huống giảm tốc đột ngột. Hệ thống này bao gồm hai dòng sản phẩm:
Mức phạt hành chính: Nếu các tài xế ô tô không chấp hành nghiêm túc quy định bảo vệ trẻ em nêu trên, mức xử phạt tiền sẽ dao động từ 800.000 đồng đến 1.000.000 đồng theo chế tài tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP.
Những trường hợp đặc thù không bắt buộc phải dùng ghế chuyên dụng
Dù luật siết chặt quản lý nhưng cơ quan soạn thảo cũng đưa ra một số điều khoản loại trừ mang tính thực tế cao, cụ thể:
Miễn trừ đối với xe kinh doanh vận tải hành khách
Theo Luật số 118/2025, các phương tiện thuộc nhóm kinh doanh vận tải như taxi truyền thống, taxi công nghệ, xe khách tuyến cố định, xe hợp đồng hay xe du lịch... sẽ không bị ép buộc phải lắp đặt ghế trẻ em khi đón khách. Sự điều chỉnh này nhằm tháo gỡ những vướng mắc, khó khăn thực tế cho các doanh nghiệp, tài xế và chính người đi xe.
Xe ô tô thiết kế chỉ có độc nhất một hàng ghế
Dù nguyên tắc chung là cấm trẻ em ngồi hàng ghế đầu với tài xế, nhưng quy định này sẽ được miễn áp dụng đối với các dòng xe đặc thù chỉ cấu tạo một hàng ghế duy nhất (ví dụ như xe tải van 2 chỗ ngồi hoặc xe bán tải cabin đơn). Do không còn không gian nào khác để bố trí, người điều khiển phương tiện vẫn được phép để trẻ ngồi ở hàng ghế trước.
Xác định đúng đối tượng: Không phải mọi trẻ em đều phải dùng ghế riêng
Hiện nay, không ít phụ huynh vẫn lầm tưởng rằng toàn bộ trẻ nhỏ khi lên ô tô đều phải dùng ghế chuyên dụng CRS. Thực tế, luật chỉ áp dụng khi đứa trẻ thỏa mãn đồng thời cả hai tiêu chuẩn: vừa dưới 10 tuổi, vừa có chiều cao chưa đạt 1,35m.
Do đó, chỉ cần trẻ vượt qua một trong hai ngưỡng trên — nghĩa là từ đủ 10 tuổi trở lên HOẶC đã cao từ 1,35m trở lên — thì hoàn toàn có thể sử dụng hệ thống ghế sẵn có của xe và thắt dây an toàn tiêu chuẩn như người lớn.